Podmiot wydający decyzje w związku z pobieraniem opłat na terenie gminy Jeśli gminy zawiązały związek międzygminny dla celów prowadzenia gospodarki odpadami, to jaki podmiot wydaje decyzje w związku z pobieraniem opłat na terenie gminy (musi to robić gmina, czy też może to robić związek międzygminny)? Odpowiedź eksperta: Na wstępie należy wskazać, że w celu wspólnego wykonywania zadań publicznych gminy mogą tworzyć związki międzygminne. Prawa i obowiązki gmin uczestniczących w związku gminnym, związane z wykonywaniem zadań przekazanych związkowi, przechodzą na związek z dniem ogłoszenia statutu związku (art. 64 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie gminnym). Ta ogólna regulacja została powtórzona w art. 3 ust. 2a UCPG, wedle którego „w  razie wykonywania przez związek międzygminny zadań, o których mowa w ust. 2, określone w ustawie prawa i obowiązki organów gminy, w tym uchwalanie aktów prawa miejscowego, wykonują właściwe organy tego związku.” Jednym z takich zadań jest objęcie wszystkich właścicieli nieruchomości na terenie gminy systemem gospodarowania odpadami komunalnymi oraz nadzorowanie gospodarowania odpadami komunalnymi, w tym realizacja zadań powierzonych podmiotom odbierającym odpady komunalne od właścicieli nieruchomości (art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 UCPG). W zakresie tych zadań mieści się nie tylko przykładowo organizowanie przetargów na odbieranie /i  zagospodarowanie odpadów komunalnych, ale również pobieranie opłat za gospodarowanie tymi odpadami, jako jeden z istotniejszych elementów całego systemu, co znajduje wyraz między innymi w tym, że w/w problematyka została zamieszczona w jednym rozdziale 3a UCPG pn. Gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminę. Istota związku międzygminnego polega więc na tym, że zainteresowane gminy określają, jakie zadania, należące do zakresu ich działania, będą wykonywane wspólnie i w tym celu tworzą samodzielny byt prawny w postaci związku, na który przenoszą wykonywanie tych zadań. Gminy, które zgodnie z obowiązującą procedurą przystąpią do związku komunalnego  przenoszą, zgodnie z art. 64 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 3 ust. 2a UCPG, swoje prawa i obowiązki na związek w zakresie zadań przekazanych związkowi z dniem ogłoszenia statutu związku. Zadania przekazane przez gminy stają się zadaniami własnymi związku, ze wszystkimi tego prawnymi implikacjami. Jak wskazuje Ministerstwo Środowiska w swoich interpretacjach „zakres zdolności prawnej związku w stosunku do powierzonych mu zadań jest tożsamy z zakresem zdolności prawnej gmin, które w nim uczestniczą. Zgromadzenie związku międzygminnego utworzonego na podstawie art. 3 ust. 2a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach może więc uchwalać akty prawa miejscowego wynikające z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w szczególności w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zarząd zaś związku międzygminnego jest uprawniony do wydawania wszelkich decyzji administracyjnych wydawanych na podstawie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach na takich samych zasadach jak organy gmin wchodzących w skład związku” (www.mos.gov.pl). Możliwość wydawania decyzji administracyjnych przez organy kolegialne zostało potwierdzone w orzecznictwie (tak m.in. wyrok NSA z dn.27.02.2003, II SA 455/02; uchw. SN z dn. 30.09.1992, III AZP 17/92;  wyr. NSA z dn. 12.02.1991 r., SA/Lu 889/; wyr. NSA z dn. 31.01.1991 r., SA/Kr 1304/90 i in.). Decyzje wydawane przez organ kolegialny stanowią wyraz woli członków składu orzekającego, którzy tworzą całość, dlatego też są oni nie tylko upoważnieni, ale i zobowiązani do podpisywania decyzji, zgodnie z art. 107 par. 1 k.p.a. eżeli więc do wykonywania zadań wskazanych w art. 3 ust. 2 UCPG został ustanowiony związek międzygminny, to wtedy prawa i obowiązki organów gminy w tym zakresie wykonują właściwe organy związku (tj. zgromadzenie i zarząd). Dotyczy to również wydawania decyzji administracyjnych związanych z zadaniami wykonywanymi przez związek.Konieczne jest przy tym dokładne wskazanie w statucie związku, do jakich dokładnie zadań z zakresu UCPG został powołany związek międzygminny. Wskazuje się bowiem, że „zapis ten [art. 3 ust. 2a UCPG] nie oznacza, że gminy mają obowiązek przekazywania całości zadań związanych z gospodarką odpadami komunalnymi związkowi międzygminnemu, co za tym idzie – mogą mu przekazać jedynie część zadań, które nakłada na nie ustawa. Szczegółowy zakres przekazanych związkowi obowiązków powinien być ujęty w statucie związku” (tak Ministerstwo Środowiska: www.mos.gov.pl) Reasumując, jeżeli gminy zawiązały związek międzygminny, którego zakres zadań przekazanych mu przez tworzące go gminy obejmuje również kwestie związane z pobieraniem opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, a tym samym i wydawanie decyzji dotyczących tych opłat w sytuacjach przewidzianych w art. 6o i 6p UCPG, to wykonanie tych obowiązków ciąży na związku międzygminnym. W tej sytuacji uprawnionym do wydawania decyzji będzie zarząd związku międzygminnego (decyzje te powinny mieć postać uchwały podpisanej przez wszystkich członków tego organu), albo inne osoby upoważnione do wydawania decyzji na mocy art. 268a k.p.a. Hasła kluczowe: utrzymanie czystości i porządku w gminach, związek międzygminny, pobieranie opłat, zarząd związku międzygminnego